Sosyal ağ sağlayıcılar bakımından yaş doğrulama ve bant daraltma, bir teklifin kabulüne bağlı değil. Yaş yükümlülüğü ve kademeli yaptırım düzeni, 7578 sayılı Sosyal Hizmetler Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun ile 5651 sayılı Kanunun ek 4. maddesine eklendi. Bant daraltma ise ek 4'te 7253 sayılı Kanun'dan beri vardı. 2/4012 esas numaralı teklif ya da başka bir teklif bu alanda ne getirirse getirsin, değişiklik ek 4'ün bugünkü metnine göre ölçülecek. Teklif kanunlaşıp Resmî Gazete'de yayımlanana kadar platformların uyum yükümlülüğünü bu metin belirliyor.
Yaş sınırı hangi kanunla geldi?
Yaş sınırı 7578 sayılı Kanunla geldi; kanunun kaynağı AK Parti milletvekillerinin 2/3566 esas numaralı teklifidir. Teklif 04.03.2026'da TBMM Başkanlığı'na sunuldu. Esas komisyon olan Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler Komisyonu raporunu 02.04.2026'da verdi. Tali komisyonlar olan Adalet ile Dijital Mecralar ise rapor vermedi. Genel Kurul metni 22.04.2026'da, 28. Dönem 4. Yasama Yılı 85. Birleşimde kabul etti.
Kanun 23.04.2026'da Cumhurbaşkanlığına gönderildi ve 30.04.2026'da onaylandı. 7578 sayılı Kanun, Resmî Gazete'de yayımlandı (RG 01.05.2026, S. 33240). 5651 sayılı Kanunu değiştiren hükümler 7578 sayılı Kanunun 22. ve 23. Maddelerinde yer alıyor.
Sosyal ağ sağlayıcıdan bugün ne isteniyor?
7578 sayılı Kanun m. 22 ile değiştirilen 5651 sayılı Kanun ek 4/7'nin temel cümlesi şöyle:
"Sosyal ağ sağlayıcı, onbeş yaşını doldurmamış çocuklara hizmet sunamaz ve bu hizmetin sunulmaması konusunda yaş doğrulama dâhil gerekli tedbirleri almakla yükümlüdür."
Hüküm iki ayrı yükümlülük içeriyor. İlki bir sonuç yükümlülüğü: 15 yaş altına hizmet sunulmayacak. İkincisi, bir tedbir yükümlülüğü: sağlayıcı bu sonucu güvenceye alacak önlemleri alacak ve yaş doğrulama bu önlemlerden biri. Aynı fıkraya göre sağlayıcı, 15 yaşını doldurmuş çocuklara "özgü ayrıştırılmış hizmet sunma konusunda gerekli tedbirleri" de alıyor ve aldığı tedbirleri kendi internet sitesinde yayımlıyor.
7578 sayılı Kanun ek 4'e yeni fıkralar da ekledi. Bu fıkralardaki yükümlülüklerin bir kısmı bütün sosyal ağ sağlayıcılara uygulanıyor. Diğerleri yalnızca Türkiye'den günlük erişimi on milyonu aşanları kapsıyor. Tablo, yükümlülükleri muhataplarına göre gösteriyor:
Yükümlülük | Kimleri kapsıyor | Dayanak |
|---|---|---|
15 yaş altına hizmet sunmama, yaş doğrulama dahil tedbir | Tüm sosyal ağ sağlayıcılar | 5651 ek 4/7 |
15 yaşını doldurmuş çocuklara ayrıştırılmış hizmet, tedbirlerin internet sitesinde yayımlanması | Tüm sosyal ağ sağlayıcılar | 5651 ek 4/7 |
Ebeveyn kontrol araçları | Tüm sosyal ağ sağlayıcılar | 5651 ek 4/20 |
Aldatıcı reklamları engelleyici tedbirler | Tüm sosyal ağ sağlayıcılar | 5651 ek 4/21 |
m. 8/A kapsamındaki gecikmesinde sakınca bulunan hâl kararlarını derhâl, en geç bir saat içinde uygulama | Türkiye'den günlük erişimi on milyonu aşanlar | 5651 ek 4/22, 4/23 |
Kaldırılan veya erişimi engellenen yayının yeniden yayımlanmasını önleme | Türkiye'den günlük erişimi on milyonu aşanlar | 5651 ek 4/22, 4/23 |
Ebeveyn kontrol araçlarının "açık, anlaşılır ve kullanıma elverişli" olması gerekiyor. Ek 4/20 bu araçların asgari içeriğini de sayıyor. Ebeveyn hesap ayarlarını kontrol edebilmeli. Ücretli işlemler ebeveyn iznine veya onayına bağlanmalı. Kullanım süresi de izlenebilmeli ve sınırlandırılabilmeli.
Ek 4/7 yaş doğrulamayı zorunlu tedbirler arasında sayıyor, ancak doğrulamanın hangi yöntemle yapılacağını belirlemiyor. Yöntemi seçmek sağlayıcıya kalıyor ve bu seçim, kullanıcıdan hangi kişisel verinin ne ölçüde toplanacağını da belirliyor. Bu nedenle yaş doğrulama altyapısı, 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu kapsamındaki KVKK uyumu çalışmasıyla birlikte tasarlanmalı.
Bant daraltma hangi aşamalardan geçiyor?
7578 sayılı Kanun m. 22, ek 4'ün yaptırım fıkrasındaki atıfları genişletti. Fıkradaki "ve ondokuzuncu" ibaresi ", ondokuzuncu, yirminci, yirmi birinci ve yirmi üçüncü" olarak değiştirildi. Fıkraya kademeli bir yaptırım düzeni de eklendi. Zincir, sosyal ağ sağlayıcıya verilen idari para cezasının tebliğiyle başlıyor:
Aşama | Tetikleyici | Tedbir | Karar veren |
|---|---|---|---|
1 | İdari para cezasının tebliğinden itibaren 30 gün içinde yükümlülük yerine getirilmedi | Türkiye'de mukim vergi mükelleflerinin platforma yeni reklam vermesinin yasaklanması | Başkan |
2 | Reklam yasağından itibaren 3 ay içinde yükümlülük yerine getirilmedi | Bant genişliğinin yüzde elli daraltılması | Sulh ceza hâkimliği, Başkanın başvurusu üzerine |
3 | Bant daraltma kararının uygulanmasından sonraki 30 gün içinde yükümlülük yerine getirilmedi | Yüzde doksana kadar daraltma, yüzde ellinin altına inmemek üzere | Sulh ceza hâkimliği, Başkanın başvurusu üzerine |
Üçüncü aşamada hâkim yüzde doksanla bağlı değil. Hizmetin niteliğine göre daha düşük bir oran belirleyebiliyor, ancak bu oran yüzde ellinin altında olamıyor. Başkan, hâkimlik kararlarına 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu (CMK) hükümlerine göre itiraz edebiliyor. Erişim sağlayıcılar kararları bildirimden itibaren "derhâl ve en geç dört saat içinde" uyguluyor.
Zincir geri döndürülebilir. Sağlayıcı yükümlülüğü yerine getirdiğinde reklam yasağı kalkıyor, hâkim kararları da "kendiliğinden hükümsüz" kalıyor. Daraltmanın amacı uyumu sağlamaktır, bu nedenle uyum sağlandığında tedbirin de sona ermesi gerekiyor.
Önceki düzende daraltma temsilci yükümlülüğüne bağlıydı. 7253 sayılı Kanunla 2020'de eklenen ek 4, temsilci atanmaması hâlinde reklam yasağından üç ay sonra yüzde elli bant daraltması öngörüyordu. BTK Kurulu'nun 28.03.2023 tarihli Sosyal Ağ Sağlayıcı Hakkında Usul ve Esaslarının 22. Maddesi de daraltmayı temsilci belirleme yükümlülüğüne bağlıyordu. 7578 sayılı Kanunla zincire bağlanan yükümlülüklerin sayısı arttı. Sağlayıcı açısından artık temsilci atamış olmak, daraltma riskini ortadan kaldırmıyor.
Yaş yükümlülüğünün ihlali reklam yasağına bağlı mı?
Bu konu tartışmalı. Yaptırım fıkrası yaş yükümlülüğünü düzenleyen yedinci fıkrayı açıkça anmıyor. Fıkrada sayılan "ondokuzuncu, yirminci, yirmibirinci ve yirmi üçüncü" atıfları da yeni fıkraların eklenmesinden sonraki numaralandırmaya göre okunmalı. Bu okumada yirminci fıkra ebeveyn kontrol araçlarına, yirmi birinci fıkra aldatıcı reklamlara, yirmi üçüncü fıkra da büyük platformların yükümlülüklerine denk geliyor.
Ek 4/7'deki 15 yaş yasağının ihlalinin reklam yasağı ve daraltma zincirine doğrudan bağlanıp bağlanmadığı, fıkranın tam metninin ve atıf zincirinin bütün olarak okunmasına bağlı. Uyum planlamasında temkinli varsayım şu olmalı: Ebeveyn kontrol araçlarındaki bir eksiklik, yaş doğrulamadaki bir eksiklikle birlikte ortaya çıkabilir. Bu durumda zincir, en azından ebeveyn kontrolü yükümlülüğü üzerinden işletilebilir.
Oyun platformları için ne değişti?
7578 sayılı Kanun m. 23, 5651 sayılı Kanuna ek madde 5'i ekledi. Bu madde oyun platformları için ayrı ve daha düşük oranlı bir yaptırım düzeni kuruyor. Yükümlülüğü yerine getirmeyen oyun platformuna önce 1 ila 10 milyon TL, ardından 10 ila 30 milyon TL idari para cezası verilebiliyor. Uyum yine sağlanmazsa, bant genişliği önce yüzde otuz, sonra yüzde elliye kadar daraltılabiliyor.
Türkiye'den günlük erişimi yüz bini aşan yurt dışı kaynaklı oyun platformları da Türkiye'de temsilci belirlemek zorunda. Sohbet ve topluluk işlevi bulunan oyunlar için bu ayrım önem taşıyor. Bir hizmetin sosyal ağ sağlayıcısı mı, oyun platformu mu sayılacağı, hangi yükümlülük ve yaptırım setinin uygulanacağını belirliyor.
Bekleyen bir teklif bu düzeni nasıl değiştirebilir?
Bir kanun teklifi, Genel Kurul'da kabul edilip Resmî Gazete'de yayımlanmadıkça 5651 sayılı Kanun'un metnini değiştirmez. Hesap kapatma uyuşmazlıkları için özel bir görevli mahkeme ya da harç muafiyeti gibi düzenlemeler de bu kurala tabi. Bu tür hükümler, ancak içinde yer aldığı teklif kanunlaştığında ve kanundaki yürürlük tarihinden itibaren uygulanabilir.
Esas numaraları her yasama döneminde yeniden başlıyor. Örneğin 27. Dönemde 2/4012 esas numarası, Malatya Milletvekili Veli Ağbaba ve bir milletvekilinin Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifine verilmişti. Bu nedenle bir teklif yalnızca esas numarasıyla değil, dönem bilgisiyle birlikte izlenmeli.
Kasım 2026 itibarıyla aynı konudaki muhalefet teklifi komisyon aşamasında. Yeni Parti İzmir Milletvekili Ahmet Tuncay Özkan'ın ilk imzasını taşıyan 2/3913 esas numaralı Dijital Ortamda Çocuk ve Gençlerin Korunmasına Dair Kanun Teklifi, 02.10.2026'da Başkanlığa sunuldu. Teklif 05.10.2026'dan beri esas komisyon olan Dijital Mecralar Komisyonunda, tali komisyonlar olan Adalet ve Milli Eğitim Komisyonlarında bekliyor.
7578 sayılı Kanun'un dayanağı olan teklif, sunulmasından yaklaşık yedi hafta sonra kabul edildi. Esas komisyon raporunu bir ay içinde verdi, tali komisyonlar (Adalet ve Dijital Mecralar) "Raporunu Vermedi" olarak kayıtlı. Komisyonda bekleyen bir teklifin içeriğine göre uyum bütçesi ayırmak ise, teklif esas komisyon raporuna ulaşmadan erken olur.
Sosyal ağ sağlayıcılar şimdi ne yapmalı?
Kayıt ve oturum açma akışını 5651 sayılı Kanun ek 4/7'ye göre yeniden kurun. 15 yaşını doldurmamış kullanıcıya hizmet sunulmamasını sağlayacak yaş doğrulama tedbirini seçin, belgeleyin ve işlenecek kişisel veriyi bu seçime göre sınırlayın.
15 yaşını doldurmuş çocuklar için ayrıştırılmış hizmetin içeriğini belirleyin. Aldığınız tedbirleri ek 4/7 uyarınca kendi internet sitenizde yayımlayın.
Ebeveyn kontrol araçlarını ek 4/20'deki üç işlevi karşılayacak şekilde sunun: hesap ayarlarının kontrolü, ücretli işlemlerin ebeveyn izni veya onayına bağlanması, kullanım süresinin izlenmesi ve sınırlandırılması.
Aldatıcı reklamları engelleyen inceleme ve kaldırma sürecini ek 4/21'e göre yazılı hâle getirin.
Türkiye'den günlük erişiminiz on milyonu aşıyorsa, m. 8/A kapsamındaki gecikmesinde sakınca bulunan hâl kararlarını bir saat içinde uygulayacak kesintisiz bir iş akışı kurun. Kaldırılan içeriğin yeniden yüklenmesini önleyen teknik tedbiri de devreye alın (ek 4/22 ve 4/23).
Bir idari para cezası tebliğ edildiğinde, takvimi o gün başlatın. Reklam yasağına kadar 30 gün, yüzde elli daraltma başvurusuna kadar 3 ay, sonraki aşamaya kadar 30 gün var. Uyumun sağlandığını gösteren kaydı her aşamada hazır tutun.
Hizmetiniz oyun platformu niteliği taşıyorsa, ek madde 5'e göre ayrıca değerlendirin. Türkiye'den günlük erişim yüz bini aşıyorsa, temsilci belirleme yükümlülüğünü yerine getirin ve 2/3913 gibi teklifleri dönem ve esas numarasıyla izleyin.