ESOP / Çalışan Hisse Opsiyon Planları
Takım teşviklerini şirket büyümesiyle hizalayan, birden fazla yargı bölgesinde faaliyet gösteren girişim ve büyüyen şirketler için yapılandırılmış çalışan hisse opsiyonu planları.
Çalışan hisse opsiyonu planı, büyüme aşamasındaki bir şirketin elindeki en güçlü yetenek elde tutma araçlarından biridir; ancak bu durum yalnızca planın başından itibaren doğru yapılandırılması halinde geçerlidir. Yetersiz belgelenmiş bir ESOP; hisse dağılım tablosunda karışıklığa, çalışanlar için beklenmedik vergi yükümlülüklerine ve yatırım turu ya da çıkış sürecinde düzenleyici risklere yol açar. GlobalB Law, şirketin tüm çalışan tabanında geçerli olan, kuruluş yargı bölgesinden küresel ölçekte işe aldığı her ülkeye kadar. ESOP çerçevelerini tasarlar, hazırlar ve hayata geçirir.
Türkiye merkezli şirketler için ESOP yapılandırması; halka açık olmayan şirketlere yönelik Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) mevzuatı ile opsiyonların kazanım ve kullanım aşamalarındaki gelir vergisi işlemini dikkate almayı gerektirmektedir. Cayman, Delaware veya Hollanda holding yapısına sahip şirketler, girişim destekli işletmeler için tercih edilen araçlar, söz konusu olduğunda opsiyon planını holding şirketinin kurucu belgeleri ve yatırımcı anlaşmalarıyla uyumlu hale getiriyor; seyreltme karşıtı haklar ile sürükleme haklarının ESOP havuzuyla doğru biçimde etkileşime girmesini sağlıyoruz. AB'de çalışanı bulunan şirketler için ayrıca her ilgili üye devlette kullanım aşamasındaki vergi ve iş hukuku işlemini de ele alıyoruz.
Çalışmamız plan tasarımıyla sınırlı değil. Plan kuralları, bireysel opsiyon sözleşmeleri ve kullanım bildirimleri dahil olmak üzere kapsamlı belge paketini hazırlıyor; kazanım takvimi (cliff, doğrusal, kilometre taşı bazlı), iyi ayrılan/kötü ayrılan çalışan hükümleri ve likidite olayı hızlandırması konularında danışmanlık veriyoruz. Planı kuruculara ve talep edilmesi halinde opsiyon alan çalışanlara da aktararak herkesin elindekini anlamasını sağlıyoruz.
Ne yapıyoruz
Bu uygulamada sunduğumuz hizmetler
SSS
Sıkça sorulan sorular
ESOP kurmak için doğru zaman ne zaman?
İdeal olarak ilk kurumsal yatırım turundan önce ya da hemen sonra, hisse dağılım tablosunun hâlâ sade olduğu ve ESOP havuzunun yatırımcılarla önceden kararlaştırılabildiği dönemde. Planı birden fazla turdan sonra geriye dönük olarak oluşturmak mümkündür ancak çok daha karmaşık bir süreç gerektirir.
Türkiye'deki opsiyon sahipleri için vergi işlemi nasıl işler?
Türkiye'deki genel yaklaşıma göre vergiyi doğuran olay, opsiyonun kullanım anıdır; kullanım fiyatı ile gerçeğe uygun piyasa değeri arasındaki fark, ücret geliri olarak kabul edilir ve bu aşamada gelir vergisi ile sosyal güvenlik primlerine tabi tutulur. Dikkatli bir plan tasarımıyla vergiyi doğuran olay ile gerçek bir likidite olayı arasındaki zamanlama farkı hafifletilebilir.
Türk bir şirket, yabancı bir holding şirketindeki paylar üzerinde opsiyon verebilir mi?
Evet. Türk kökenli pek çok teknoloji şirketi, tam da bu amaçla yabancı bir holding yapısı (genellikle Cayman veya Delaware) kullanmaktadır. Türk işletme şirketinin çalışanları, yabancı ana şirketteki paylar üzerinde opsiyon alır; bu yöntem, uluslararası yatırımcılar için sınır ötesi hisse senedi yapısını basitleştirir.
'İyi ayrılan / kötü ayrılan' hükmü ne anlama gelir ve neden önemlidir?
Bu hükümler, bir çalışanın şirketten ayrılması durumunda henüz kazanılmamış (bazen de kazanılmış) opsiyonların akıbetini belirler. İyi ayrılan çalışan, genellikle haklı nedenlerle istifa eden ya da sebepsiz işten çıkarılan kişi, kazanılmış opsiyonların bir kısmını ya da tamamını elinde tutar. Kötü ayrılan çalışan, genellikle haklı nedenle işten çıkarılan ya da rekabet yasağını ihlal eden kişi, opsiyonlarını kaybeder. Tanımlar ve sonuçlar, çalışanların risk algısını önemli ölçüde etkilediğinden dikkatli biçimde müzakere edilmelidir.
Başlayın
Randevu alın
Konunuzu bize anlatın, sizi doğru avukatla buluşturalım.